Pamaké:Irwangatot

artikel ka 1 gede hulu

No.	Paribasa	Deskripsi
1	adam lali tapel	poho ka baraya jeung poho ka lemah cai
2	adat kakurung ku iga	adat nu hese digantina
3	adean ku kuda beureum	beunghar ku barang titipan atawa ginding ku pakean batur
4	adigung adiguna	gede hulu, boga rasa leuwih ti batur, kaciri dina laku lampahna jeung omonganana
5	ngajul bulan ku asiwung = mesek kalapa ku jara	usaha anu mubadir, moal ngadatangkeun hasil asiwung; kapas nu geus diberesihan sikina, biasana dipake keur mayit nutupan liang-liangan
6	ngadu angklung di pasar	papaduan nguruskeun nu euweuh mangpaatna di hareupeun jalma loba
7	ngadu ngadu rajawisuna	mawakeun omongan si a ka si b jeung sabalikna, temahna si a jeung si b pasea, parerea omong
8	ngagulkeun payung butut	ngagulkeun luluhur sorangan
9	aya astana sajeungkal	anu mustahil oge oge bisa kajadian
10	aya jalan komo meuntas	eukeur mah aya maksud, turug turug aya pilantaraneun
11	aya bagja teu daulat	arek meunang bagja atawa kauntungan tapi teu tulus
12	aya peurah	aya komara, aya harega, aya pangaji
13	ayakan tara meunang kancra	nu bodo jeung nu pinter moal sarua darajatna jeung panghasilanana
14	akal koja	pinter dina kagorengan atawa kajahatan
15	mun teu ngakal moal ngakeul	mun teu usaha moal pinanggih jeung rejeki pibekeleun hirup
16	aku panggung	darehdeh jeung mere maweh, ngan hanjakal ku ieu aing asa pangpunjulna, pangbeungharna jste
17	aku aku angga	ngaku barang batur kalawan ngandung maksud hayang mibanda - ngaku baraya batur anu beunghar atawa jeneng, mamrih kahormatan atawa kauntungan
18	aki aki tujuh mulud	lalaki nu geus kolot pisan
19	alak paul	tempat anu lain dikieuna, ngeunaan jauhna jeung pisusaheunana
20	alak alak cumampaka
21	teu puguh alang ujurna	teu puguh entep seureuhna, teu beres lain kitu kuduna
22	alus panggung = alus laur hade ome	tegep dedeg pangadegna
23	ambek nyedek tanaga midek	ari napssu pohara gedena, ngan masih bisa meper diri
24	seukeut ambeu seukeut deuleu	loba mata-matana jeung pinter nyusud perkara (keur pagawean pulisi)
25	teu diambeuan	teu dipikarisi, teu dipikagimir
26	dipiamis buah gintung	disangka hade jeung bageur, tapi buktina goreng jeung jahat
27	anak merak kukuncungan	sipat-sipat nu aya di anak, babakuna nu hadena, sasarina loba anu diturunkeun ku kolotna
28	anak puputon	anak nu kacida didama-damana, nu pohara dipikanyaah
29	anjing ngagogogan kalong	mikahayang nu lain lain, nu pamohalan pilaksanaeun
30	nulungan anjing kadempet	nulungan jelema nu teu boga pisan rasa tumarima
31	beuteung anjingeun	ngeunaan ka jelema nu beuteungna cara/siga beuteung anjing
32	tikoro andon peso	ngdeukeutan jelema nu bakal ngahukum atawa nganyenyeri ka diri urang
33	paanteur anteur julang	silih anteur nepi ka aya dua tilu kalina
34	aub payung, sabet panon, sabasoba	wewengkon, ngeunaan tanah
35	ngadaweung ngabangbang areuy	pohara nineungna kana jaman nu geus kasorang nepi ka matak waas pacampur jeung sedih
36	ari umur tunggang gunung, angen angen pecat sawed	ari umur geus kolot tapi hate ngongoraeun keneh
37	asa ditonjok congcot	meunang kabungah nu gede, anu saenyana teu diarep arep
38	asa nanggeuy endog beubeureumna	kacida nyaahna
39	asa potong leungeun katuhu	leungiteun jalma nu pohara hade gawena
40	nu asih dipulang sengit, nu haat dipulang moha	nu hade jeung loba jasana ka diri urang, dinyenyeri ku urang, ku omongan atawa ku kalakuan anu goreng
41	ngaliarkeun taleus ateul	ngabeja bejakeun kagorengan atawa kajahatan batur
42	ati mungkir beungeut nyinghareup	palsu, siga sono, tapi henteu. siga suka, tapi henteu, siga nyaah tapi hanteu
43	ngawur kasintu, nyieuhkeun hayam	ngaraeh jeung darehdeh ka deungeun, sabab hayang kapuji, tapi teu nolih jeung nyapirakeun ka dulur atawa ka baraya sorangan
44	sentak badakeun	teu ceehan dina gawe, mimiti pohara getolna, tapi beuki lila beuki ngedul nu tungtungna teh diantep teu dipigawe pisan
45	belang bayah gindi pikir	boga pikiran goreng ka papada kawula
46	baleg tampele	ari rasa tresna ka lalaki geus aya, ngan lamun papanggih jeung jelemana gede keneh kaera
47	bali geusan ngajadi	tempat dilahirkeun
48	balung kulit kotok meuting	teu eureun eureun nyeri hate ti baheula nepi ka kiwari
49	balungbang timur, caang bulan opat belas, jalan gede sasapuan	beak karep ku rido jeung beresih hate
50	banda tatalang raga	lamun urang papanggih jeung karerepet, gering upaman, euweuh halangan urang ngajual barang nu aya pikeun ngabela diri, meuli ubar sangkan waras
51	kurung batok	teu resep nyanyabaan, ni'mat cicing diimah bae
52	ulah kabawa ku sakabakaba	ulah kabawa ku nu teu puguh, maksudna : kabawa jurig, dedemit
53	ambekna sakulit bawang	gampang pisan ambek, jeung mun geus ambek teu reureuh sakeudeung
54	nginjing sila, bengkok sembah	goreng hate, teu satia ka anu jadi pamingpin atawa dunungan
55	bengkung ngariung bongkok ngaronyok	babarengan sok sanajan dina hina, rugi, atawa cilaka
56	totopong heureut dibeber beber, tangtu soeh	nyukupan ku pangala nu sakitu saeutikna, tangtu bae matak jadi susah, lamun rejeki atawa pangala saeutik, ari keperluan jeung pangaluaran anu sakitu lobana
57	jauh ka bedug	dusun,bodo, euweuh kanyaho
58	kuer nuju bentang surem	keur sue,atawa tiis badan, lamun guna tani ku hama, lamun dagang terusterusan rugi bae
59	teu mais teu meuleum	teu aya patalina pisan, teu pipilueun
60	kandel kulit beungeut	euweuh kaera
61	mindingan beungeut ku saweuy	ari hate goreng, ngan budi parangi marahmay, perluna pikeun mindingan hate nu goreng tea maksudna supaya ulah kaciri tea
62	ulah beunghar memeh boga	ulah adigung nyeta nyeta anu beunghar, turtaning henteu atawa tacan boga pakaya
63	beurat nyuhun beurat nanggung, beurat narimakeunana	pohara narimakeunana kana pitulung, ngan teu kawasa ngedalkeun ku lisan atawa tulisan, anging gusti nu ningali
64	lain ku tulang munding kabeureuyan mah, ku cucuk peda	arek cilaka mah ku kasalahan anu leutik oge bisa, teu kudu ku kasalahan anu gede bae
65	beureum paneureuy = seuseut batan neureuy keueus	hese pisan, seuseut seuat ngahasilkeun maksud
66	teu nyaho di alif bingkeng	bodo teu bisa maca-maca acan, da teu sakola
67	beurat birit	hese jeung sungkan dititah
68	hampang birit	gampang jeung adekan dititah
69	ngusap birit, bari indit	kulantaran ambek nyedek atawa era paraa, leos bae indit, teu amit heula ka anu araya didinya
70	biwir nyiru rombengeun	resep mukakeun rasiah sorangan atawa rasiah batur
71	biwir sambung lemek, suku sambung lengkah	henteu milu milu kana tanggung ajwabna mah, ieu mah ngan saukur mangnepikeun dumeh jadi utusan, ngemban timbalan tinu lian
72	bobo sapanon carang sapakan	aya kuciwana, lantaran aya kakuranganana atawa karuksakanana
73	mobok manggih gorowong	meunang jalan pikeun ngalaksanakeun kahayang
74	bobor karahayuan	henteu rahayu, henteu salamet, meunang kacilakaan atawa tiwas
75	kawas lauk asup kana bubu	gampang meunangna jeung asup kana hiji pagawean, tapi hese kaluarna jeung negcagkeunana eta pagawean (masalah)
76	naheun bubu pahareup hareup	dina pangabutuh silih injeuman duit
77	ngabudi ucing	teu wani nembongkeun atawa ngedalkeun kahayang atawa kadeudeuh
78	cara bueuk meunang mabuk	ngeluk bae, teu lemek teu carek, euweuh hojah, euweuh karep, euweuh kahayang sabab era tawa sieun
79	buluan belut, jangjangan oray	pamohalan kajadian
80	ciri sabumi cara sadesa	beda tempatna, beda deui adat jeung kabiasaanana
81	bungbulang tunda / tunda talatah	lamun dititah tara sok pek ku maneh, tapi sok nitah deui ka batur
82	sabuni buni anu ngising	sanajan dibunian atawa disumputkeun oge ari laku lampah anu goreng mah awal akhir sok kudu kanyahoan bae
83	ngodok liang buntu	hese cape taya gawe, susah payah taya guna, sanajan tihothat oge moal atawa henteu beubeunangan
84	hayang untung jadi buntung	teu papanggih ari jeung kauntungan mah, papanggih soteh jeung karugian anu sama sakali henteu diarep arep
85	buntut kasiran	koret, medit, ngeupeul, tara pisan daek barangbere
86	nyolok mata buncelik	nganyenyeri, ngahina atawa ngawiwirang di hareupeunana
87	bur beureum bur hideung, hurung nagtung siang leumpang	ginding, loba pakean anu aralus dipake
88	buburuh nyatu diupah beas	nyiar pangarti tur diburuhan atawa digajih
89	buruk buruk papan jati	ka sobat atawa ka baraya mah sok hayang ngahampura bae lamun aya kasalahan teh
90	lauk buruk milu mijah = piritan milu endogan	pipilueun kana hiji kalakuan ku lantaran kabawakeun ku batur, henteu kalawan kahayang sorangan, nepi ka goreng katenjona
91	nu burung diangklungan, nu edan dikendangan	ngahaminan omongan atawa carita batur, sanajan ceuk hate sorangan eta omongan atawa carita teh salah
92	teu ngalarung nu burung, teu nyesakeun nu edan	ngalajur nafsu ka awewe, ka anu halal jeung anu haram oge disaruakeun bae
93	leutik burih	euweuh kawani
94	teu busik bulu salambar	teu rogreg rogreg, malah unggul dina juritna
95	bonteng ngalawan kadu	nu leutik ngalawan nu gede
96	nu borok dirorojok = nu titeuleum disimbeuhan	nu keur susah ditambah kasusahanana, nu keur nyeri ditambah kanyerina
97	daek macok embung dipacok	daek ngarah kana rejeki atawa pakaya batur, tapi diarah rejekina atawa pakayana ku batur mah embung
98	dagang oncom rancatan emas	ari modalna gede kacida, nagn batina anu diarah kacida leutikna
99	pait daging pahang tulang	cageur teu keuna ku panyakit naon bae
100	dah bawang dah kapas	tah barangna tah duitna
101	nyeungeut damar di suhunan	mintonkeun kakayaan, atawa barangbere supaya dipuji
102	caang bulan dadamaran	migawe nu kurang mangfaat
103	disakompet daunkeun, dihurun suluh	dihijikeun bae, disaruakeun bae, teu dibeda beda
104	nyieun catur taya dapur	nganggit hiji dongeng nu teu aya galurna
105	deugdeug tanjeuran	pada ngadeugdeug, pada nongton, sabab jadi tongtonan kulantaran pinter dina kasenian
106	deukeut deukeut anak taleus	ari imahna mah puguh padeukeut, ngan hanjakal teu nyaho tibareto yen baraya
107	ngadeupaan lincar	ngadeukeutan anu keur sidekah atawa kariaan, supaya katenjo ku anu boga imah jeung diajak dahar
108	dihin pinasti, anyar pinanggih	baheula ditangtukeunana, ngan kakara ayeuna kalakonanana atawa kapanggihna
109	teu didingding kelir	teu dibuni buni, ditembrakeun bae, teu dirasiahkeun
110	paluhur luhur diuk	pagede gede kauntungan dina nyiar kipayah
111	jabung tumalapung sabda tumapalang	milu nyaritakeun hiji perkara sakapeung nempasan omongan batur, nyeta nyeta siga nu nyaho, padahal teu nyaho nanaon
112	jadi maung malang	jadi panghalang, ngeunaan ka lalaki nu ngahalangan pijodoeun hiji awewe
113	jadi senen kalemekan	mindeng dicaritakeun batur
114	jadi sabiwir hiji	jadi carita jalma loba
115	ulah tiis tiis jahe	kudu iatna, kudu cingceung
116	loba teuing jaksa	loba teuing anu pinter nu ngatur jeung mapatahan, balukarna matak bingung nu dipapatahan
117	aya jalan komo meuntas	aya lantaran anu diarep arep ti tadina nepi ka maksud urang gancang kalaksanakeun
118	jaman cacing dua saduit	jaman baheula pisan
119	jauh ka bedug anggang ka dayeuh	dusun, teu nyaho di tata-titi, tidak tanduk, suba sita, duduga jeung peryoga
120	meuli teri meunang japuh = nyair hurang meunang kancra	kalawan teu disangka sangka meunang milik, darajat atawa kauntungan anu leuwih gede
121	sereg di panto logor di liang jarum	nyingkahan hirup kumbuh jelema loba, sabab loba dosa, loba kasieun jeung kaera, betahna dinu suni nu teu aya jelema
122	jati kasilih ku junti	pribumi kaeehkeun ku urang asing
123	jawadah tutung biritna, sacarana sacarana	unggal bangsa beda adat jeung kabiasaanana
124	jejer pasar	lumrah bae, mun ka lalaki, kasep henteu, goreng henteu
125	jegjeg ceker	cape kulantaran leumpang ka dieu ka dieu
126	leuleus jeujeur liat tali	pohara adilna, dina mutus hiji perkara tara beurat sabeulah, jeung loba pertimbanganana
127	jeung leweh mah mending waleh	leuwih hade wakca balaka ngedalkeun kahayang ti batan ngandung kabingung teu wani pok nyarita
128	nyieun pucuk ti girang	pangheulana neangan piaseaeun
129	asa dijual payu	ngungun dumeh nyorangan di panyabaan, jauh ti indung bapa
130	moal neangan jurig teu kadeuleu	arek nyekel jelema nu aya bae, moal neangan jelema nu euweuh
131	cara jogjog mondok	carekcok bae, mani gandeng naker
132	jogjog neureuy buah loa	mikarep ka anu lain babad
133	dogdog pangrewong	bantuan abu euweuh hartina, dina teu aya oge teu naon naon
134	dogong dogong tulak cau, geus gede dituar batur	ngantian jeung mahugi parawan ti keur leutik keneh, sugan diparengkeun ku nu kawasa jadi pipamajikaneun, na ari geus gede dikawin batur, atuh hese cape taya gawe
135	dosa salaput hulu	kacida loba dosana
136	Dulang tinande	Awewe mah nurutkeun bae, kumaha diaturna jeung diparentahna ku nu jadi salaki
137	Duum tinggi	Ngabagikeun naon naon henteu kalawan adil aya nu loba, aya bu saeutik
138	Ulah muragkeun duwegan ti luhur	Masing nyaah kana rejeki meunang hese cape ladang kesang, pacuan arek dimonyah monyah
139	Elmu ajug,	Pinter ari mapatahan batur mah, tapi prak ku sorangan henteu
140	Elmu sapi	Samiuk (ngahiji) kana kagorengan
141	Elmu tumbila	Nu boga imah ngarugikeun ka tatamu
142	Elok bangkong	Nuju sakarat, ngan kari tunggu dawuh bae
143	Endog sapatarangan, peupeus hiji, peupeus kabeh	Kasusah atawa karerepet anu tumiba ka dulur, baraya atawa sobat, balukarna ngabingungkeun atawa nyusahkeun ka sarerea
144	Endog tara megar kabeh	Najan saindung sabapa hneteu sarua milikna, rejekina atawa darajatna
145	Kawas hayan keur endogan	Ciling cingcat bae, teu bisa cicing
146	Piit ngeundeuk ngeundeuk pasir	Mikarep kaanu lain babadna, tangtu moal kasorang
147	Nangkeup mawa eunyeuh	Mawa cilaka ka jelema anu dipentaan tulung jeung geus nulungan ka urang
148	Cara gaang katincak	Anu tadina rame kacida, ayeuna mah jadi jempling pisan
149	Galehgeh gado	Darehdeh tapi henteu terus kana hate
150	Jauh jauh panjang gagang	Hanas jauh jauh oge dijugjug, ngan hanjakal ku teu hasil
151	Sagalak galakna macan taru nyatu anakna	Sanajan pohara bengisna nu jadi indung-bapa, umuna tara tega ka anu jadi anak
152	Ngagandong kejo susah nyatu	Loba ari titaheun mah boh anak boh bujang ngan hanjakal ku hese nitah, euweuh nu daekeun ari dititah teh
153	Gancang pincang	Kulantaran digawena buru buru jeung kurang ati ati hasilna teh teu nyugemakeun
154	Gantung denge	Hanteu terus bisa ngadengekeun hiji perkara jeung pohara hayangna neruskeun ngadengekeun
155	Gantung teureuyeun	Hanteu terus daharna sabab dahareunana geus beak atawa daharna kapaksa kudu eureun heula ku lantaran aya dahareun nu didagoan
157	Ulah unggut kalinduan ulah gedag kaanginan	Ulah kagoda, ulah kaganggu atawa kabengbat ku rypa rupa, lamun urang keur nyanghareupan hiji maksud anu hade
158	Ngagedag bari mulungan	Nanyakeun hiji perkara ka batur anu urang tacan nyaho, tapi embung kanyahoan yen urang tacan nyaho, kulantaran kitu api api geus nyaho bae
159	Gede gunung pananggeuhan	Adigung kulanatran boga kolot atawa baraya baleunghar ataw jareneng
160	Gede gede kayu randu, dipakeke pamikul bengkung, dipake lincar sok anggang, dipake pancir ngajedig	Ngeunaan ka jelema anu jangkung ahrelung tur dedeg ngan hanjakal gawena jeung karajinanana goreng
161	Nyalindung ka gelung	Milu hirup ka pamajikan anu loba pakayana
162	Legok tapak genteng kadek	Loba luangna pangalamanana jeung kanyahona
163	Geulis sisi, laur gunung, sonagar huma	Ari rupa mah tegep ngan dangong dusun meledug
164	Gindi pikir belang bayah	Goreng hate, dolim, julig , dengki
165	Ginding kakampis	Ari pake mah ginding ngan duit teu boga
156	Nyium bari ngegel	1. Omongannana hade ngan hate jeung maksudna goreng 2. salakina dipisobat ari pamjikanana dibogohan atawa sabalikna
166	Dipiamis buah gintung	Disangka hade jeung bageur tapi buktina goreng jeung jahat
167	Pagirang girang tampian	Paunggul unggul nyiar rejeki, teu daek silih seblokan
168	Giri lungsi tanpa hina	Nu luhur jeung nu handap sarua bae ulah dihina
169	Anjing ngagogogan kalong	Mikahayang nu moal baka; kasorang
170	Hade gogog hade tagog	Hade basa jeung hade tingkah lakuna
171	Nya ngagogog nya mantog	Nya nitah ka batur nya prak kumanehna
172	Goong saba karia	Datang sorangan ka anu keur kariaan sanajan hanteu di ondang, maksudna hayang dititah gawe sangkan seubeuh baranghakan
173	Mobok manggih gorowong	Aya lantaran pikeun ngalaksanakeun kahayang anu henteu gampang pihasileun
174	Teu gugur teu angin	Samemeh kajadian naon naon, teu aya pisan beja, lantaran atawa ciciren
175	Gunung tanpa tutugan, sagara tanpa tepi	Euweuh anggeusna, euweuh beakna
176	Gurat batu	Pageuh kana jangji
177	Taya halodo panyadapan	Terus bae digelendeng atawa dicarekan
178	Hambur bacot murah congcot	Goreng sungutna jeung sok mindeng nyarekan deuih tapi berehan sok daek barangbere dahareun
179	Handap lanyap	Handap asor, daek ngahprmat ka batur, tapi boga hate luhur, tungtungna sok ngunghak jeung kurang ajar, temahna batur loba nu teu resepeun
180	Hirup nuhun paeh dirampes	Rido pisan pasrah pisan, teu boga kahayang naon naon
181	Hapa hapa ge ranggeuyan	Miskin miskin oge da boga salaki nu ngurus jeung nangtayungan
182	Harewos bojong	Harewos anu cukup tarikna, nepi kadenge ku jelema anu deukeut kalawan tetela pisan
183	Getas harupateun, pinggeus harepan	Gampang pisan nyalahkeun atawa ngahukum ka batur
184	Harus omong batan goong	Beja teh sasarina sok gampang jeung gancang nerekab, kulantaran umuna sok pabeja beja
185	Hejo tihang	Resep jeung remen gunta ganti imah tempat atawa pagawean
186	Herang herang kari mata, teuas teuas kari bincurang	Bareto mah beunghar ayeuna kari miskina
187	Herang caina beunang laukna	Nu dipikahayang bisa laksana tur teu nganyenyeri batur
188	Saherang herangna cai beas	Galibna hate teh hese pisan beresihna ka jelema anu geus bukti tas nganyernyeri ka urang
189	Hanteu gedag bulu salambar	Hanteu sieun atawa gimir saeutik eutik acan
190	Heueuh heueuh bueuk	Nyatujuan ari diluar mah, ngan bae henteu terus jeung hatena
191	Nyieun heuleur jeroeun huma	Henteu raket jeung dulur pahare hare bae
192	Heurin ku letah	Hayang jeung perlu ngabejakeun hiji perkara, ngan sieun pok kulantaran loba karisi/ karempan
193	Kahieuman bangkong	Ku ayana barang titipan di urang, urang teh nepi ka jiga beunghar katenjona ku batur mah padahal miskin teu boga nanaon
194	Inggis manan maut hinis, rempan batan mesat gobang	Inggis jeung paur kabina bina
195	Haripeut ku teuteureuyeun	Gancang atoh dina meunangna rejeki, boh dahareun boh duit kalawan teu ngingetkeun balukarna ieu teh rejeki halal atawa haram
196	Teui hir teu walahir, teu kakak, teu caladi teu aro aro acan	Teu baraya, teu kaka, teu adi teu alo alo acan. Deungeun deungeun tulen
197	Hirup dinuhun paeh dirampes	Pasrah pisan, rido pisan teu boga kahayang naon naon
198	Hirup ku panyukup gede ku pamere	Hirup samahi mahi ku pamere batur bae, sabab teu purun hojah sorangan dina enggoning nyiar kipayah
199	Hirup ulah manggih tungtung, paeh ulah manggih beja	Kudu bageur kudu hade laku lampah supaya alus kacaritakeunana
200	Hulu dugul dihihidan	Nu keur senang tambang senang, nu keur untung tambah untung
201	Nyanghulu kajarian	Ngawula ka jelema anu sahandapeun harkatna atawa pangartina
202	Hunyur nandean gunung	Nyaruaan ka jelema saluhureun harkatna atawa pangabogana
203	Nya di hurang nya dikeuyeup	Di unggal jelema oge taya bedana, sarua bae, mungguhing wiwirang atawa katugenah hate mah boh di menak boh disomah sarua bae
204	Hurung nangtung siang leumpang	Ginding karana make papakean atawa perhiasan anu aralus
205	Ilang along margahina, katinggang pangpung dilebok maung, rambutna salambar, getihna satetes, ambekanana sadami, agamana darigamana, kaula nyerenkeun	Masrahkeun sagalagalana hadena gorengna, bagja cilakana (biasana sok dipake dina seserahan)
206	Teu nginjeum ceuli teu nginjeum mata.	Ngadenge jeung nenjo sorangan lain cenah jeung baruk.
207	Indung lembu bapa banteng	Ti indung jeung bapa turunan menak jeung beunghar.
208	Inggis batan maut hinis	Pohara risina, pohara paurna.
209	Ipis kulit beungeut.	Gede kaera.
210	Pakotrek iteuk.	Laki rabi ti ngongora napi kakolot pisan, pada pada geus jadi aki-aki nini-nini.
211	Iwak nangtang sujen.	Wani nyorang picilakaeun, pibalaieun atawa pibahayaeun.
212	Miyuni hayam kabiri.	Leutik burih babari sumerah eleh atawa lalaki nu babari sumerah ka awewe.
213	Legok tapak genteng kadek.	Loba luangna, loba pangalamanana.
214	Ngadek sacekn, nilas saplasna.	Ngomong/nyarita anu teu dileuwihan atawa dikurangan.
215	Kajeun panas tonggong asal tiis beuteung.	Kajeun teuing cape gawe asal bisa dahar kalawan cukup.
216	Ginding kakampis	Ari pake mah ginding, ngan duit teu boga.
217	Ngarep ngarep kalangkang heulang.	Ngarep ngarep hiji perkara anu kacida banggana jeung sudah pihasileunana.
218	Kalapa bijil ti cungap.	Ngucah ngaceh rasiah sorangan anu matak cilaka.
219	Mere langgir kalieun.	Mere naon naon anu bisa jadi aya pisusaheunana atawa pibahlaeunana.
220	Kai teu kalis ku angin.	Unggal jelema awal ahir tangtu bakal pinanggih jeung kasusahan.
221	Tinggar kalongeun.	Teu sieun atawa teu nurut kulantaran remen teuing digelendeng atawa dicarekan.
222	Ngeplek jawer, ngandar jangjang, miyuni hayam kabiri.	Leutik burih, borangan, sieunan, kecing.
223	Ngarep ngarep bentang ragrag.	Ngarep ngraep nu pamohalan bakal kasorang atawa kajadian.
224	Buntut kasiran.	Koret.
225	Cikaracak ninggang batu laun laun jadi legok.	Najan bodo asal leukeun diajarna lila lila oge tangtu bisa.
226	Kawas kacang ninggang kajang.	Ngomongna tarik tur gancang, biasana ngeunaan ka awewe nu keur ngambek bari nyarekan.
227	Kejo asak angeun datang.	Sapagodos jeung maksud urang, atuh teu talangke deui harita keneh dilaksanakeun.
228	Ulah cara ka kembang malati kudu cara ka picung.	Ulah sok bosenan ari ka pamajikan teh, hadena mah ti keur ngora keneh nepi ka geus kolot teh, lain beuki lila beuki bosen tapi kudu beuki lila beuki welas asih.
229	Nu edan dikendangan, nu burung diangklungan.	Ngahamina carita tukang wadul.
230	Sakecap kadua gobang.	Gampang ngambek jeung gampang ngadek deuih.
231	Ninggang kekecrak.	Keur mah goreng rupana, goreng laku lampahna deuih.
232	Ngeupeul ngahuapan maneh.	Lungas lengis mikawelas mikaasih ka diri sorangan, supaya batur welaseun jeung nulungan ka urang.
233	Keur meujeuhna bilatung dulang.	Laleutik keneh pisan keur meujeuhna bareuki dahar.
234	Keur meujeuhna hejo lembok rambay carita.	Keur meujeuhna loba pakaya jeung loba rejeki.
235	Sakririciking duit sakocopoking bogo.	Naon bae anu matak narik kana hate urang.
236	Kiruh ti girang kiruh ka hilir	Lamun anu di luhruna teu balageur jeung teu balener, tangtu nu dihandapna oge milu teu bener milu teu bageur.
237	Kiceupna sabedug sakali.	Pohara lungguhna.
238	Ngodok liang jero.	Teu hasil enggoning nyiar rejeki, kaditu kadieu luput bae.
239	teu beunang dikoet kunu keked.	Teuing ku koret, tara pisan tutulung ka nu butuh tatalang ka nu susah.
240	Kokoro manggih mulud puasa manggih lebaran.	Anu samumur umur miskin tuluy dina hiji waktu pinanggih jeung kamulyaan atawa rejeki anu gede, sasarina sok kacemekanana nepi ka siga mangpang meungpeung.
241	Kokoro Nyoso, malarat rosa, lebaran teu meuncit hayam.	Kacida miskina.
242	Pipilih meunang nu leuwih koceplak meunang nu pecak.	Milih kalawan ati ati pisan ku lantaran hayang meunang nu leuwih hade, ngan ahirna meunang nu leuwih goreng.
243	Kotok bongkok kumorolong, kacingcalang kumarantang = Lauk buruk milu mijah = Piritan milu endogan.	Pipilueun kana hiji kalakuan kulantaran kabawakeun ku batur, henteu kalawan kahayang sorangan, nepi ka goreng katenjona.
244	Ngadagoan kuah beukah.	Ngadagoan pasesaan kadaharan ( Hal ieu ngan wungkul tukang babantu di imah batur bae, anu saenyana mah ayana tukang babantu teh henteu perlu)
245	Kawas kuda leupas ti gedogan.	Bingung ku kamerdekaan, terus sakama kama nganteur kahayang, ngalajur nafsu, kulantaran euweuh anu ngageuing atawa euweuh nu nyengker.
246	Kujang dua pangadekna.	Hiji pagawean anu ngandung dua rupa maksud.
247	Ngukur ka kujur nimbang ka awak	Ngaluarkeun duit pikeun kaperluan hirup, pakan, pake jste disaluyukeun jeung pangala.
248	Kudu bisa ngeureut neundeun.	Kudu bisa nyukupkeun rejeki atawa pangala anu saeutik.
249	Kudu boga pikir kadua leutik.	Ulah sabongbrong teuing, kudu aya pikir rangkepan, kudu aya rasa curiga.
250	Ngukut kuda kuru ari geus gede sok nyepak.	Ngukut bujang anu tadina pohara balangsakna, susak dahar susah make, tapi ari geus mulya awak lintuh jeung pake hade, ngalawan ka anu jadi dunungan.
251	Kulak canggeum	Milik hade atawa goreng anu geus ditangtukeun ti ajalina keneh ku Gusti Nu Maha Suci.
252	Kaciwit kulit kabawa daging.	Kababawa, katarik kana hiji perkara, keukeuh milu susah, sanajan teu boga salah jeung henteu milu ulubiung perkarana.
253	Kumaha bule hideungna bae.	Kumaha engke bae buktina.
254	Kunang kunang nerus bumi.	Ramana geus teu jeneng deui, di putrana awal ahir aya nu jeneng cara ramana.
255	Dikungkung teu diawur, dicangcang teu diparaban.	Ari dipegat mah teu acan, ngan geus teu dipeutingan jeung teu dibalanjaan.
256	Rumbak kuntieun.	Henteu lengkep, aya bae anu kurang nu matak cua kana hate.
257	Anal merak kukuncungan.	Turuna anu hade laku lampahna, luhur budina, galibna sok hade deui laku lampahna, luhur deui budina, cara luluhurna bae.
258	Pur kuntul kari tunggul, lar gagak kari tunggak, tunggak kacuwatan daging.	Dian cidrana anu diboreha, boreh anu katempuhan, kudu mayaran hutang anu dipangnanggungkeun.
259	Kuru cileuh kentel peujit.	Daek tirakat, ngadoakeun budak sangkan sangkan junun.
260	Muncang labuh ka puhu = Kebo mulih pakandangan.	Mulang ka lemburna sabada mang taun taun aya di pangumbaraan/ panyabaan.
261	Sibanyo laleur.	Ledis pisan, teu nyesa saeutik eutik acan.
262	Landung kandungan laer aisan.	Gede timbanganana, gede pangampurana.
263	Halodo sataun lantis ku hujan sapoe.	Kahadean anu sakitu gedena tur lilana leungit pisan ku kagorengan atawa kasalahan sapoe.
264	Lain lantung tambuh laku, lain lentang tanpa beja lain leumpang maladra.	Indit ti imah kalawan ngandung maksud anu tangtu, lain lapmah sakaparan paran henteu puguh anu dijugjug.
265	Herang caina beunang laukna.	Maksud bisa kahontal kalawan beres teu aya pihak anu dirugikeun atawa dinyenyeri.
266	Kawas lauk asup kana bubu.	Gampang asupna kana pagawean tapi pohara hesena hayang kaluar ninggalkeun eta pagawean.
267	Lauk buruk milu mijah piritan milu endogan.	Pipilueun kana hiji kalakuan kulantaran kabawakeun kubatur, henteu kalawan kahayang sorangan nepi ka goreng katenjona.
268	Ceuli lentaheun.	Sok gancang nyaritakeun ka batur naon bae anu kadenge, turtaning tacan karuhan eta beja teh bener henteuna.
269	Nete porot ngeumbing lesot.	Cukup ari ihtiar mah kalawan mangrupa rupa akal tarekah tapi teu hasil bae.
270	Heurin ku letah.	Teu kaduga ngabongkar hiji perkara kulantaran loba karisi karempan paur jeung inggis ku balukarna.
271	Manan Leweh mending waleh.	Leuwih hade wakca balakabatan diahir meunang kasusah.
272	Leubeut buah hejo daun.	Keur meujeuhna loba rejeki, loba pakaya.
273	Leuleus Jeujeur liat tali.	Memeh mutus hiji perkara salah atawa bener ditimbang timbang heula alus gorengna supaya karasa adil.
274	Paheuyeuk heuyeuk leungeun.	Silih bantuan, silih belaan, silih tulungan.
275	Leunggeuh cau beuleum.	Teu lutreuk dina ngajalankeun hiji pagawean.
276	Cileuncang mande sagara, Cecendet mande kiara, hunyur nandean gunung.	Nyaruaan ka jelema anu saluhureun harkatna, darajatna atawa pangabogana.
277	Satengah buah leunca.	Teu jejeg ingetan, langlang lingling, kurang saeundan.
278	Leutik leutik ngagalatik	Sanajan leutik awakna henteu jangkung tur gede, tapi leber ku wawanen.
279	Leuteik ringkang gede bugang.	Jelema mah teu beunang disapirakeun sabab sanajan leutik warugana, dina aya papaitna atawa bobor karahayuan mah bisa jadi kasusah sarerea.
280	Leutik cahak, gede cohok.	Ari panghasilan saeutik tapi ari pangaluaran mah gede.
281	Leuwi jero beunang diteuleuman, hate jelema najan deet teu kakobet.	Hade gorengna pikiran jelema hese dikira kirana.
282	Mangpengkeun kuya ka leuwi.	Nitah mulang ka lemburna, atawa nitah pindah ka tempat bali geusan ngajadi.
283	Ngaliarkeun taleus ateul.	Ngabeja bejakeun kagorengan batur atawa kajahatan anu lian.
284	Lieuk euweuh ragap taya.	Teuing ku miskin nepi ka teu boga naon naon.
285	Kawas anjing kadempet lincar.	Mere parentah ka batur teu kalawan sabar, malah bari ambek ambekan sagala.
286	Lodong kosong ngelentrung.	Kalah ka loba omong bae, ari pangartina mah euweuh.
287	Nimu luang tinu burang.	Nambahan luang atawa pangarti waktu keur pinanggih jeung kacilakaan atawa hukuman.
288	Luhur kuta gede dunya.	Gagah tur beunghar taya kakurang.
289	Ti luhur sausap rambut ti handap sahibas dampal.	Menta dihampura tina rumasa geus salah atawa boga dosa.
290	Lungguh tutut.	Katenjona siga lungguh tapi saenyana mah henteu.
291	Luncat mulang.	Teu beunang dicekelan omonganana, ayeuna kieu engke mah kitu.
292	Ulah cara ka malati kudu cara ka picung.	Ulah ngurangan kanyaah kudu beuki lila beuki nyaah.
293	Maliding sanak.	Hanteu adil, pilih kasih.
294	Daluang katinggang mangsi.	Susuganan katuliskeun aya jodo (waris).
295	opo memeh munggang.	Hoream, teu sanggup samemeh prak.
296	Mun teu ngoprek, moal nyapek. Mun teu ngakal moal ngakeul. Mun teu ngarah moal ngarih	Lamun teu digawe niar kipayah tangtu pisusaheun pikeun hirup.
297	Moal ceurik menta eusi.	Keun bae mawa wadah anu gede oge da lain hayang loba diberena.
298	Monyet kapalingan jagong.	Tukang maling kapalingan, tukang tipu katipu, tukang ngarah nagrinah karoroncodan.
299	Cacag nangkaeun.	Hanteu beres , hanteu rata.
300	Nini nini dikeningan, awewe randa dihiasan.	Ngamahalkeun barang naon bae anu geus ruksak.
301	Teu aya sarebuk samerang nyamu.	Teu aya saeutik eutik acan.
302	Sapu nyere pegat simpay	Paturay papisahan.
303	Maut nyere ka congona.	Keur ngora senang, tapi ari ka kolotnakeun susah.
304	Nyeri beuheung sosonggeteun.	Pohara ngarep ngarepna, tapi anu diarep arep teu jol bae datang.
305	Biwir nyiru rombengeun	Resep ngucah ngaceh rasiah atawa kaaeban boh nu sorangan boh nu batur.
306	Nyiruan mah teu resepeun nyeuseup nu pait.	Lumrahna manusa teu resep reureujeungan jeung nu teu boga.
307	Hade ku omong goreng ku omong.	Omongan nu hade balukarna hade jeung omongan nu goreng, goreng deui balukarna.
308	Omong harus batan goong.	Beja the gancang naker nerekabna, malah sasarina mah beja anu nerekab teh leuwih hebat batan aslina
309	Owah gingsir.	Hanteu tetep, henteu ajeg, gunta ganti pamadegan.
310	Uyah tara tees kaluhur.	Galibnma sifat indung bapa anu harade atawa anu goreng sok diturunkeun ka anak incuna.
311	Ieu aing uyah kidul	Boga rasa pangleuwihna ti pada batur, boh ngeunaan rupa, pangarti, pangaboga, pangkat atawa kakawasaan.
312	Saumur nyunyuhun hulu.	Saumur hirup rumingkang di bumi alam.
313	Asa ditumbu umur.	Boga rasa kahutangan budi anu pohara gedena.
314	Ngadagoan uncal mabal.	Ngadagoan jeung mikahayang kana rejeki tapi sungklan ihtiar pikeun ngadatangkeun eta rejeki.
315	Papadon los ka kolong.	Cidra jangji, teu nedunan jangjina.
316	Rup ku padung rap ku lemah, katuruban ku taneuh beureum.	Maot. Sasarina ngeunaan kanyeri anu satungtung hirup moal poho sanajan nepi ka maot.
317	Sengserang padung.	Ngeunaan awewe atawa lalaki anu boga keneh napsuna cara baheula keur ngora keneh, sasarina aya di jelema nu geus kolot, nu tereh paeh.
318	Marebutkeun paisan kosong.	Marebutkeun hiji perkara anu teu aya hasilna atawa mangpaatna.
319	Teu mais teu meuleum.	Teu pipilueun teu aya patalina naon naon.
320	Pait daging pahang tulang.	Carang gering.
321	Malengpeng pakel ku munding, ngajul bulan ku asiwung.	Ngajalankeun (mikarep) hiji perkara anu taya pihasileunana.
322	Panday tara bogaeun bedog	Sasarina ari tukang mah sok tara bogaeun.
323	Cecendet mande kiara.	Nu leutik nyaruaan anu gede, nu miskin nyaruaan nu beunghar.
324	Ulah pangkat memeh jeneng.	Ulah adigung adiguna hayang nyaruaan ka nu geus jeneng.
325	Sagolek pangkek sacangreud pageuh.	Hanteu cidra kana jangji.
326	Seuneu hurung dipancaran.	Nu keur nafsu, heug ditambahan pisan pikakeuheuleun, tangtu bae ngambekna jadi tambah.
327	Mapay ka puhu leungeun.	Mamawa ka kolot atawa ka guru, turtaning kolot atawa guru mah teu nyaho naon naon jeung euweuh patalina saeutik eutik acan.
328	Nincak parahu dua.	Ngadunungan ka duaan atawa boga dua pausahaan.
329	Tunggul diparud catang dirumpak.	Euweuh anu dipikaserab, terus bae ngalajur nafsu.
330	Dihin punasti anyar pinanggih.	Baheula ditangtukeunana, kakara ayeuna kalampahanana. Geus kitu ti ajalina, kakara ayeuna kajadianana.
331	Pacikrak ngalawan merak.	Tangtu elehna sabab nu leutik ngalawan anu gede.
332	Pelengkung bekas nyalahan.	Ari keur ngora keneh bageur tapi kakolotnakeun jadi teu bageur.
333	Saungkab peundeuy.	Omongan anu pondok tur kurang manis.
334	Meungpeun peureum ku ayakan.	Nyaho yen batur teh salah atawa migawe anu dilarang ku Nagara, tapi teu kitu kieu kalahka api api teu nyaho.
335	Meungpeung teugeu harianeun.	Embung pisan tutulung ka batur nu keur susah atawa loba kabutuh.
366	Nyaliksik ka buuk leutik.	Nyusahkeun, peperedih atawa pepentaan ka jelema anu sahandapeun darajatna jeung pangabogana.
367	Nyair hurang meunang kancra	Sugan the rek meunang kauntungan, kamuliaan atawa bagja anu leutik manahoreng meunang kauntungan atawa bagja anu gede.
368	Nyalindung ka gelung.	Milu hirup ka pamajikan anu loba pakayana, nu dipalar milu hirup senang, teu karana hese jeung cape.
369	Kawas hayam panyambungan.	Tacan nyaho di kaler kidul, kawantu anyar keneh aya di eta tempat.
370	Nyanggakeun suku genteng belokeun, beuheung teukteukeun, disiksik dikunyit kunyit, dicacag diwalang walang.	Sumerah, masrahkeun diri rek dibeureum rek dihideung kari kumaha didinya bae, dina rumasa geus salah atawa rumasa boga dosa.
371	Asa nyanghulu ka jarian.	Ngawula ka anu sahandapeun umur pangarti atawa pangalaman.
372	Titip diri sangsang badan	Mihapekeun maneh.
373	sangsara di geusan betah.	Teuing ku miskin, teu boga naon naon pisan kulantaran geus embung digawe nyiar kipayah. Anehna the ari hirup mah hayang keneh.
374	Budi santri, legeg lebe, ari lampah euwah euwah.	Ari laku lampah mah kawas santri tapi sok ceceremed.
375	Langsung saur bahe carek.	Sok gampang ngagelendeng atawa nyarekan.
376	Nete semplek nincak semplak.	Ninggang dina salah jeung rugi bae, turug turug kasusah nambahan deuih.
377	Sereg dibuana logor diliang jarum.	Kulantaran loba kasalahan atawa dosa, embung cicing di nu rame, sabab sieun, karesepna the di nu suni, nu euweuh jelema.
378	Seuneu hurung cai caah.	Keur ambek, keur amarah, keur napsu.
379	Nyeungeut damar di suhunan	Kulantaran pupujieun ari ka deungeun mah darehdeh jeung mere maweh, tapi ari kabaraya atawa ka dulur sorangan mah sabalikna haseum budi jeung koret deuih.
380	Nyeungseurikeun upih ragrag.	Akey akeyan nyeungseurikeun batur, dumeh buuk geus bodas huntu geus ompong, tonggong geus bengkung turtaning ieu the kahareup mah ku urang sarerea bakal kasorang.
381	Seuseut batan neureuy keueus.	Hese pisan.
382	Hurung nagtung siang leumpang.	Eukeur mang beunghar loba pakean anu aralus turug turug resep ngaginding.
383	Nyiar batuk piaraheun.	Nyiar pigujrudeun, pipaseaeun.
384	Teu dipiceun sasieur.	Sarua pisan teu aya bedana saeutik eutik acan
385	Aya di sihung maung.	Kulantaran loba kawawuh gegeden dina aya karerepet atawa kaperluan penting gampang naker meunang pitulungna.
406	Kawas nanggeuy endog beubeureumna.	Nyaah teu aya wates wangena, balukarna paur bae nu aya teh, bisi jelema anu dipikanyaah tea pinanggih jeung kasusahan.
407	Nangtung kariung ngadeg karageman.	Ngariung rarageman ngabadamikeun hiji perkara.
408	Nu tani kari daki, nu dagang kari hutang.	Nu tani jeung nu dagang sarua ripuhna, euweuh nu mulya.
409	Nyuhunkeun bobot pangayon timbang taraju.	Menta pangampura jeung menta timbangan da geus puguh rumasa ari salah jeung dosa mah.
410	Teu ditari teu ditakon.	Teu dipalire diantep bae, teu ditanya tanya acan.
411	Ditangtang ditengteng dijieun bonteng sapasi.	Dialak ilik lantaran dianggap aneh.
412	Nepakeun jurig pateuh.	Puguh urang nu goreng tapi kagorengan urang teh ditamplokeun ka batur sangkan urang sorangan salamet.
413	Nete taraje, nincak hambalan.	Kudu merenah, lamun aya uruskeuneun teh urang kudu datang ka nu handap heula, kakara terus kaluhur.
414	Nete semplek nincak semplak.	Kieu salah kitu salah.
415	Katempuhan buntut maung.	Batur anu salahna atawa anu boga dosana, tapi urang anu kudu nyanghareupan balukarna.
416	Nepak cai malar ceret	Ngomongkeun jeung ngagogoreng batur, supaya batur teh ragrag ngarana jeung kawentar kagorenganana.
417	Neukteuk mari anggeus, rokrok pondokeun peunggas harupateun.	Heuras hatena teu sabar dina nyanghareupan rupa rupa kasusahan jeung babari luluasan.
418	Neundeun piheuleut nunda picela.	Neangan pilantaraneun supaya jadi goreng supaya temahna papisahan teu ngahiji deui.
419	Jogjog neureuy buah loa.	Milampah anu moal pihasileun.
420	Teu jauh ti tihang juru teu anggang ti tihang tengah.	Nya goreng rupana nya goreng kalakuanana sok daek pulang paling.
431	Katumbukan catur kadatangan carita.	Loba anu embung sabab ngagedekeun jeung ngagugulukeun panyerewedan.
432	Kaceluk ak awun awun kawentar ka janapria, kakoncara ka mancanagara	Kawentas pisan, kawentar kamana mana
433	Saherang herangna cibeas, moal herang cara cisumur.	Sasarina lamun geus aya pacengkadan sok tara hade deui cara bareto samemeh aya pacengkadan
434	Cikaracak ninggang batu laun laun jadi legok.	Ku dileukeunan mah sakumaha hesena ge lila laila jadi bisa.
435	Cicing dina sihung maung.	Nganjrek di jelema anu nyusahkeun atawa bakal nyilakakeun ka diri urang.
436	Clik putih clak herang	Kaluar tian ahte anu beresih, rido pisan, teu aya geuneuk maleukmeuk.
437	Nyokot lesot ngeumbing porot	Teu aya usaha anu ngahasilkeun.
438	Nyolok mata buncelik.	Nganyenyeri ka batur ku omongan atawa ku laku lampah goreng di hareupeunana.
439	Congo congo ku amis, mun rek mais oge puhuna.	Kumaha arek bageurna dinu ajdi anak, lamun bapana henteu bageur.
440	Kawas cucurut kaibunan	Ngeunaan ka jelema anu matak sareukseuk panon.
441	Nuju hirup ninggang wirahma	Ngeunaan ka jelema anu keur alus milik.
442	Tugur tundang cuntang gantang	Ngajalankeun pagawean pikeun Nagara, babakti ka nagara
443	Tunggul sirungan, catang supaan.	Aya kajadian anu goreng atawa matak teu genah ahirna.
444	Kajeun pait tungtung amis manan amis tungtung pait.	Tibatan ahirna matak susah, leuwih hade dicaritakeun ti heula naon anu matak pisusaheunana.
445	Bilih aya tutus bengkung.	Bisi salah pokpokanana.
446	Noong ka kolong	Leutik hate, leutik pangharepan.
447	Kawas wayang pangsisina.	Ngeunaan ka jelema , goreng rupana.
448	Nyukcruk walungan mapay mapay wahangan.	Kalawan taliti pisan nalungtik luluhur, imeut pisan pancakakina.
449	Waspada permana tingal	Bisa nyaho kana naon naon anu bakal kajadian
450	Teu wawuh wuwuh pajauh, teu loma tambah paanggang.	Sing wawuh tur sing loma sabab balukarna alus pisan.
386	Jati kasilih ku junti.	Pribumi kaelehkeun ku semah (urang asing), upamana dina nyiar kipayah.
387	Cara simeut hiris, tai kana beuheung beuheung.	Pohara bodona, beunang dibobodo atawa ditipu ku batur.
388	Nyiuk cai ku ayakan	Pagawean nu mubadir, moal ngahasilkeun naon naon.
389	Kawas nu mulangkeun panyiraman.	Sok nu lain lain, jeung hese ngayakeunana nu dipikayang ku jelema nu tereh ajal, kahayangna sabisabisa kudu dicumponan bae, sanajan matak ngarepotkeun ka ahlina/ kulawargana.
390	Kawas siraru jadi.	Pabaliut ku tina lobana, ngeunaan ka jelema.
391	Ka luhur teu sirungan kahandap teu akaran	Jelema nu jahat, julig jeung dengki mah moal jamuga, moal aya kamajuan boh ngeunaan pangkat, boh rejeki.
392	Sirung ngaliwatan tunggul	Darajat atawa milik anak ngaliwatan bapa
393	Sosoroh ngadon kojor	Kikiriman ku lantaran aya pangarahan tapi boro boro meunang kauntungan, kalahka meunang wiwirang jeung karugian.
394	Nyuhun nanggung ngelek ngegel	Rebo pisan, babawaanana loba naker.
395	Bluk nyuuh blak nangkarak.	Kabina bina rajina dina enggoning nyiar kipayah.
396	Ari diarah supana, kudu dipiara catangna	Naon bae nu mere hasil ka urang kudu diurus bener bener.
397	Deukeut deukeut anak taleus.	Ari imah puguh oge padeukeut ngan hanjakal hanteu nyaho ti bareto, yen eta the baraya.
398	Ngaliarkeun taeus ateul.	Ngucah ngaceh perkara atawa rasiah batur anu matak ribut jeung teu ngeunah ka sarerea.
399	Seukeut tambang manan gobang.	Sakumaha gagahna wanina jeung ngalawana oge jalma jahat mah awal ahir tangtu katangkep pulisi.
400	Tamiang meulit ka bitis.	Meunang wirang ku lantaran ngucah ngaceh rasiah batur.
401	Pagirang girang tampian.	Paunggul unggul dina neangan pangupa jiwa.
402	Pida cai pindah tampian.	Robahna tempat matuh robah adat jeung kabiasaan.
403	Tamplok batokeun.	Berehan teuing nepi ka urang mah susah.
404	Gede gunung pananggeuhan.	Boga ahli atawa kawawuhan anu beunghar atawa jadi gegeden, dina urang aya karerepet atawa butuh ku pitulung, eta jalma bisa nulungan ka urang ku kabeungharan atawa kakawasaan.
405	Gusti Alloh tara nanggeuy dibongkokna.	Gusti Alloh tara nangtayungan ka mahlukna anu salah atawa boga dosa ka papada kawula.
336	Aya jalan komo meuntas	Aya pilantaraneun atawa pijalaneun pikeun ngalaksanakeun atawa ngabulkeun kahayang.
337	Peureum kadeuleu beunta karasa.	Inget bae, teu bisa poho. Boasana mah lain kana barang tapi ka jelema anu dipikancinta.
338	Ti peuting kapalingan ti beurang kasayaban.	Sababaraha kali karurugian atawa karoroncodan.
339	Sabobot sapihanean.	Sauyunan, sapapait samamanis sabagja sacilaka.
340	Gindi pikir belang bayah.	Boga pikiran goreng ka papada kawula.
341	Pipilih meunang nu leuwih koteplak meunang nu pecak	Milih kalawan taliti naker, kulantaran hayang meunang nu pang alusna, tapi temahna meunang nu panggorengna.
342	Neukteuk curuk dina pingping.	Ngadakwakeun nu lian, tapi nu ngadakwakeunana meula susah, sabab milu katarik kana perkara, milu adu hareupan jeung hakim.
343	Pinter aling laing bodo	Pinter tapi embung kanyahoan ku batur, kusabab eta nyeta nyeta anu bodo.
344	Mipit teu amit ngala teu menta.	Maling boga batur.
345	Miceun batok meunang coet.	Miceun nu goreng kulantaran hayang meunang anu alus, tapi tungtungna meunang nu goreng deui bae.
346	Nya picung nya hulu maung	Nu nanya jeung nu ngajawab teu sapagodos, pananya jeung jawaban pasalia, henteu nyambung.
347	Puasa manggih lebaran	Anu saumur umur miskin tuluy dina hiji waktu papanggih jeung kamuliaan, atawa manggih rejeki anu gede.
348	Pupulur memeh mantun	Menta ganjaran memeh aya jasa atawa menta buruhan memeh prak digawe.
349	Saluhur luhur punduk tara ngaliwatan hulu.	Sapinter pinterna murid pangartina moal ngaluhuran guru.
350	Mupugkeun tai kanjut.	Ngetrukeun pangaboga dina waktuna nyunatan atawa ngawinkeun anak anu kacida dipikameumeutna.
351	Puraga tamba kadengda.	Migawe hiji pagawean henteu jeung enya enya. Henteu ngandung maksud supaya hade hasilna ieu mah pada ulah dipaido bae.
352	Nyieun pucuk ti girang.	Neangan pilantaraneun pasea, parebut bebeneran.
353	Hapa hapa ge ranggeuyan.	Enya ari miskin tea mah, ngan lumayan da ari salaki mah boga.
354	Teu boga pikir rangkepan.	Teu boga curiga saeutik eutik acan.
355	Raweuy beuweungeun rambay alaeun.	Loba dahareun da loba pepelakan
356	Sareundeuk saigel sabobot sapihanean sabata sarimbangan.	Sauyunan, layeut, tara aya pacengkadan.
357	Uncal tara ridu ku tanduk.	Duduluran karumpul kabel.
358	Kawas budak rodek hulu.	Teu ngupama, teu ngajenan, teungahargaan pisan.
359	Nu borok dirorojok, nu titeuleum disimbeuhan.	Nu keur susah ditambah deui kasusahna.
360	Pada rubak sisi samping.	Sarua bae pada loba luangna, pada loba pangalamanana.
361	Piruruhan katengahimahkeun.	Nu dusun didikan dibawa kana pasamoan.
362	Rusuh luput gancang pincang.	Migawe naon bae anu rurusuhan, temahna matak kaduhung sabab hasilna teu matak nyugemakeun.
363	Tungkul ka jukut tanggah ka sadapan.	Junun nyanghareupan pagawean anu dipilampah, teu kaganggu ku naon naon.
364	Taya halodo panyadapan.	Taya eureuna digelendeng atawa di dicarekan.
365	Nyaeuran gunung ku taneuh, sagara ku uyah.	Nambahan kauntungan atawa kakayaan ka anu geus beunghar.
421	Tiis ceuli herang mata	Ngeunah hate kulantaran ngeunah deudeuleuan jeung dedengean.
422	ditilik ti gigir lenggik, disawang ti tukang lenjang, diteuteup ti hareup sieup.	Lenjang jeung geulis pisan, pantes kewes.
423	Tipu keling ragaji Inggris.	Pinter dina kajahatan, pinter dina ngbobodo atawa nipu.
424	Titirah ngadon kanceuh.	Sejana nyiar kasenangan, tapi jadina pinanggih jeung kasusah nu leuwih gede.
425	Kumaha kejebur caina geletuk batuna.	Kumaha jadina bae, henteu jadi pikiran.
426	Nyicikeun cai, murulukeun lebu.	Turun cadu (cacaduan), pantang ngalampahkeun hiji perkara anu dilarang ku luluhur.
427	Cangkir emas eusi delan.	Omonganana mah alus nepi ka urang jadi percaya jeung kataji, tapi hatena jahat jeung matak bahaya ka urang.
428	Teu cari ka Batawi tapi ka salaki.	Hakan pake hayang ti salaki.
429	Rumbak caringin di buruan.	Dina hiji kasusah atawa karerepet geus boga teu boga kolot anu mepelingan ka urang.
430	Wiwirang di kolong catang nya gede nya panjang.	Wiwirang nau pohara gedena.